Kort antwoord
Voor gas dat de Unie verlaat eist de verordening drie dingen, en juist niet een vierde waar velen naar zoeken.
- Een geldige registratie in het F-gas Portal vóór de handeling — artikel 20, lid 4, punt a). Artikel 20, lid 5 voegt de beslissende zin toe: een geldige registratie in het F-gas Portal op het moment van in- of uitvoer vormt de op grond van artikel 22 vereiste vergunning. Er bestaat geen apart uitvoervergunningsdocument.
- Naleving van de uitvoerbeperkingen van artikel 22, in het bijzonder het verbod van lid 3 voor bepaalde apparatuur met een GWP van 1 000 of meer, van toepassing vanaf 12 maart 2025.
- Juiste gegevens in de douaneaangifte en een jaarrapportage — artikel 23, lid 3, en artikel 26, lid 1, met bijlage IX.
Wat de verordening niet regelt: teruggave van quotum wanneer gas de Unie verlaat. Bijlage VII bepaalt de maximale hoeveelheden die in de handel mogen worden gebracht en hoe referentiewaarden worden berekend; zij bevat geen mechanisme waarmee uitvoer quotum teruggeeft. De enige quotumuitzondering die met uitvoer te maken heeft staat in artikel 16, lid 2, punt c), en die werkt vóórdat het gas in de handel wordt gebracht.
Geen nationale douaneprocedures, lijsten van douanekantoren, formuliernummers, tarieven of nationale termijnen. Ook geen drempels voor gevaarlijke goederen. Het douanewetboek van de Unie komt alleen voor waar de verordening er zelf naar verwijst. Voor de invoerprocedure: zie de aparte gids.
Drie situaties die door elkaar lopen
Het woord uitvoer dekt gevallen met verschillende regimes. Bepaal vóór elk papier in welk geval je zit.
| Situatie | Hoe de tekst het noemt | Belangrijkste gevolg |
|---|---|---|
| Wederuitvoer van ingevoerd gas dat in het vrije verkeer is gebracht | Het gas is al in de handel gebracht in de zin van artikel 3, punt 6 | Het quotum is bij invoer verbruikt; de verordening voorziet niet in teruggave |
| Rechtstreekse uitvoer van bulkgas, geleverd door producent of invoerder | Artikel 16, lid 2, punt c): rechtstreeks geleverd voor uitvoer, niet in producten of apparatuur, vooraf aan niemand in de Unie aangeboden | Vrijgesteld van het quotumvereiste; het etiket draagt de vermelding voor rechtstreekse uitvoer van artikel 12, lid 9 |
| Uitvoer van producten en apparatuur die gefluoreerde broeikasgassen bevatten | Artikel 22, lid 3, en bijlage IV | Verboden vanaf 12 maart 2025 voor de genoemde categorieën bij een GWP van 1 000 of meer |
| Wederuitvoer van niet-conforme goederen, vastgesteld vóór het in het vrije verkeer brengen | Artikel 11, lid 1, derde en vierde alinea | Wederuitvoer is toegestaan, en artikel 22, lid 3 is dan niet van toepassing |
Er is nog een lijn die de verordening trekt, in artikel 23, lid 12, derde alinea: de uitvoer van gefluoreerde broeikasgassen van bijlage I, deel 1, waarvoor de niet-naleving is vastgesteld na het in het vrije verkeer brengen, is verboden. Het moment van vaststelling draait de uitkomst om.
Voor het binnenkomen van goederen in de Unie: zie de HFK-importprocedure, en voor hoeveelheden in CO2-equivalent de gids over het CO2-equivalent.
Portaal en vergunning zijn één ding, niet twee
Artikel 20, lid 1 beschrijft het F-gas Portal als het elektronische systeem voor het beheer van het quotasysteem, van de vergunningsvereisten voor in- en uitvoer en van de rapportageverplichtingen. Artikel 20, lid 2 voorziet in koppeling met de EU-éénloketomgeving voor de douane, en artikel 20, lid 7 geeft de bevoegde autoriteiten, waaronder de douane, toegang tot het portaal.
Artikel 20, lid 4 somt de activiteiten op waarvoor een registratie vooraf geldig moet zijn. Punt a) dekt uitdrukkelijk de in- of uitvoer van gefluoreerde broeikasgassen en van producten en apparatuur die deze bevatten, behalve in geval van tijdelijke opslag zoals gedefinieerd in artikel 5, punt 17, van Verordening (EU) nr. 952/2013. De registratie is pas geldig zodra de Commissie haar valideert en zolang zij niet is geschorst, ingetrokken of teruggetrokken.
Een geldige registratie in het F-gas Portal op het moment van in- of uitvoer vormt een vergunning als vereist op grond van artikel 22.
Artikel 22, lid 1 sluit de cirkel: de in- en uitvoer van gefluoreerde broeikasgassen en van producten en apparatuur die deze gassen bevatten of waarvan de werking ervan afhankelijk is, zijn onderworpen aan de overlegging aan de douaneautoriteiten van een geldige, door de Commissie op grond van artikel 20, leden 4 en 5, afgegeven vergunning, behalve bij tijdelijke opslag. Het lid geldt niet voor producten en apparatuur die persoonlijke bezittingen zijn.
De portaalpagina van de Commissie noemt de te registreren categorieën, waaronder producenten, invoerders en uitvoerders van HFK's in bulk, uitvoerders van andere gefluoreerde broeikasgassen van bijlage I, II of III en uitvoerders van producten en apparatuur die zulke gassen bevatten.
Wat registratie is en niet is — en hoe zij verschilt van quotum, machtiging en overdracht — staat in de gids over portaal, quotum, machtiging en overdracht, en de aanmeldstappen in F-gas-portaalregistratie.
Wat niet weg mag
Het verbod van artikel 22, lid 3. Vanaf 12 maart 2025 is de uitvoer verboden van schuim, technische aerosolen, stationaire koelapparatuur, stationaire airconditioningapparatuur en stationaire warmtepompen als bedoeld in bijlage IV die gefluoreerde broeikasgassen met een GWP van 1 000 of meer bevatten of waarvan de werking daarvan afhankelijk is.
De tweede alinea van datzelfde lid bevat twee uitzonderingen: het verbod geldt niet voor militaire uitrusting, noch voor producten en apparatuur die overeenkomstig bijlage IV in de Unie in de handel mogen worden gebracht. Zou de apparatuur op de interne markt dus nog verhandelbaar zijn, dan blokkeert dit lid de uitvoer niet.
De afwijking van artikel 22, lid 4. De Commissie kan bij uitvoeringshandelingen, in uitzonderlijke gevallen, na een met redenen omkleed verzoek van de bevoegde autoriteit van de betrokken lidstaat, de uitvoer van de in lid 3 bedoelde producten en apparatuur toestaan wanneer wordt aangetoond dat het uitvoerverbod, gelet op de economische waarde en de verwachte resterende levensduur van het specifieke goed, een onevenredige last voor de uitvoerder zou vormen. Zulke uitvoer is alleen toegestaan als zij in overeenstemming is met het nationale recht van het land van bestemming.
Beperkingen van het land van bestemming. Artikel 22, lid 5: ondernemingen met een vestiging in de Unie nemen alle nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat de uitvoer van koel- en airconditioningapparatuur en van warmtepompen geen inbreuk maakt op invoerbeperkingen die de invoerende staat uit hoofde van het Protocol heeft gemeld.
Handel met staten buiten het Protocol. Artikel 25, lid 1: de in- en uitvoer van fluorkoolwaterstoffen en van producten en apparatuur die deze bevatten of waarvan de werking daarvan afhankelijk is, uit en naar een staat of regionale organisatie voor economische integratie die niet heeft ingestemd met de op die gassen toepasselijke bepalingen van het Protocol, zijn met ingang van 1 januari 2028 verboden. Artikel 25, lid 3 laat de Commissie toe die handel bij uitvoeringshandeling toe te staan voor zover een vergadering van de partijen vaststelt dat de staat het Protocol volledig naleeft.
Er is in de verordening geen artikel met het opschrift uitvoervergunningen en geen lijst van landen waarnaar uitvoer vandaag al verboden zou zijn. Artikel 25 noemt een datum, 1 januari 2028, en een criterium: de instemming met de toepasselijke Protocolbepalingen. De status van een concreet land wordt bij de bron gecontroleerd, niet verondersteld.
Quotum en etiket: waar uitvoer echt telt
Artikel 16, lid 1 bepaalt dat het in de handel brengen van fluorkoolwaterstoffen alleen is toegestaan voor zover aan producenten en invoerders quota zijn toegewezen. Artikel 16, lid 2 somt de gevallen op waarin lid 1 niet geldt; punt c) gaat over uitvoer:
Fluorkoolwaterstoffen die rechtstreeks door een producent of invoerder aan ondernemingen worden geleverd voor uitvoer uit de Unie, niet zijn vervat in producten of apparatuur, en vóór de uitvoer niet aan een andere persoon binnen de Unie worden aangeboden.
Drie cumulatieve voorwaarden dus: rechtstreekse levering door producent of invoerder, bulkgas, en geen aanbieding binnen de Unie vóór de uitvoer. Is de fles via een distributeur gegaan en aan iemand anders in de Unie aangeboden, dan vervalt de uitzondering — het gas is in de handel gebracht en het quotum is daar verbruikt.
Het etiket hoort bij de uitzondering. Artikel 12, lid 9 eist dat houders met gassen van bijlage I die bestemd zijn voor rechtstreekse uitvoer worden geëtiketteerd met de vermelding dat de inhoud uitsluitend voor rechtstreekse uitvoer is. Artikel 12, lid 14 voegt voor gassen van bijlage I, deel 1, toe dat het etiket bedoeld in de leden 8 tot en met 12 de vermelding van quotumvrijstelling op grond van de verordening moet bevatten, en waarschuwt: ontbreken die etiketteringsvereisten, dan zijn de fluorkoolwaterstoffen onderworpen aan de quotumvereisten van artikel 16, lid 1.
De precieze formulering komt uit Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2174, artikel 1, lid 7, punt d), dat de tekst voorschrijft voor gassen van bijlage I die door een producent of invoerder aan een onderneming worden geleverd voor rechtstreekse uitvoer in bulk uit de Unie, aangevuld met de quotumvrijstellingsvermelding uit de slotalinea van hetzelfde lid.
De overige etiketteringsplichten blijven gelden: de inhoud van artikel 12, lid 3, de leesbaarheid en de taal van artikel 12, lid 4, en het formaat van artikel 1, leden 1 tot en met 3, van de uitvoeringsverordening. Bij geregenereerd of gerecycled gas komen de vermeldingen van artikel 12, lid 7 erbij, toegelicht in de gids over geregenereerd, gerecycled en nieuw koudemiddel.
Jaarlijkse rapportage van uitgevoerde hoeveelheden
Artikel 26, lid 1, eerste alinea: uiterlijk op 31 maart 2025 en elk jaar daarna rapporteert elke producent, invoerder en uitvoerder die in het voorgaande kalenderjaar fluorkoolwaterstoffen of hoeveelheden van meer dan één metrische ton of 100 ton CO2-equivalent van andere gefluoreerde broeikasgassen heeft geproduceerd, ingevoerd of uitgevoerd, aan de Commissie de in bijlage IX gespecificeerde gegevens over elk van die stoffen.
Wat de uitvoerder rapporteert staat in bijlage IX, punt 3: de hoeveelheden van elke stof van de bijlagen I, II en III die hij uit de Unie heeft uitgevoerd, met vermelding of deze uit eigen productie, uit invoer of uit aankoop bij andere ondernemingen binnen de Unie afkomstig zijn, met inbegrip van de in voorgemengde polyolen vervatte hoeveelheden fluorkoolwaterstoffen.
Precies dat onderscheid maakt deze pagina. Het verslag vraagt niet alleen hoeveel je hebt uitgevoerd, maar ook waar het gas vandaan kwam. Die traceerbaarheid moet in je eigen registratie bestaan voordat zij in het verslag wordt overgenomen.
De invoerder heeft een spiegelverplichting in bijlage IX, punt 2: hij rapporteert onder meer afzonderlijk de ingevoerde, niet in het vrije verkeer gebrachte en door de rapporterende onderneming in producten of apparatuur wederuitgevoerde hoeveelheden, evenals de rechtstreekse uitvoer, met vermelding van de uitvoerende onderneming. De hoeveelheden worden per land van oorsprong afzonderlijk gerapporteerd.
Artikel 26, lid 9 bepaalt dat alle rapportage en verificatie via het F-gas Portal verloopt. De jaarlijkse gang van zaken staat in de gids over de jaarlijkse F-gasrapportage.
Bijlage IX, punt 6, onder d) eist rapportage van de hoeveelheid fluorkoolwaterstoffen die is gevuld in ingevoerde, in het vrije verkeer gebrachte apparatuur waarvoor de fluorkoolwaterstoffen eerder uit de Unie waren uitgevoerd en bij het in de handel brengen op de markt van de Unie aan quotumbeperkingen onderworpen waren. In dat geval vermeldt het verslag ook de uitvoerende onderneming en het jaar van uitvoer, evenals de onderneming die het gas voor het eerst op de markt van de Unie heeft gebracht en het betrokken jaar.
De documentketen, op volgorde
Controleer eerst de portaalregistratie
Artikel 20, lid 4, punt a) eist een geldige registratie vóór uitvoer. Zonder die registratie is er geen vergunning op grond van artikel 22, lid 1, want de vergunning ís de registratie (artikel 20, lid 5).
Bepaal in welke situatie je zit
Wederuitvoer van gas dat al in het vrije verkeer is gebracht, rechtstreekse bulkuitvoer in de zin van artikel 16, lid 2, punt c), of uitvoer van apparatuur. Elk geval heeft andere gevolgen voor quotum en etiket.
Controleer de beperkingen die voor de goederen gelden
Artikel 22, lid 3, voor bijlage IV-apparatuur bij een GWP van 1 000 of meer; artikel 22, lid 5, voor door de invoerende staat gemelde beperkingen; artikel 25, lid 1, voor handel met staten buiten het Protocol.
Inspecteer het flesetiket
De inhoud van artikel 12, lid 3, de leesbaarheid en taal van artikel 12, lid 4, de vermelding voor rechtstreekse uitvoer van artikel 12, lid 9 en de quotumvrijstellingsvermelding van artikel 12, lid 14, waar van toepassing.
Bereid de gegevens voor de douaneaangifte voor
Artikel 23, lid 3 eist bij uitvoer het registratienummer in het F-gas Portal, het EORI-nummer, de nettomassa, de goederencode en de hoeveelheid in ton CO2-equivalent.
Zorg dat de aangegeven uitvoerder de geregistreerde onderneming is
Artikel 23, lid 2, derde alinea: bij uitvoer moet de in het portaal geregistreerde onderneming de in de douaneaangifte vermelde uitvoerder zijn. Artikel 23, lid 4 verplicht de douane dit te verifiëren.
Maak het handelsdocument en de paklijst klaar
Productbenaming, hoeveelheid in kilogram en in CO2-equivalent, flesnummers en de verwijzing naar het veiligheidsinformatieblad. Geen eis van de verordening, maar wel de onderbouwing van de aangegeven gegevens.
Bewaar de registraties over de goederen
Heb je het gas aan een onderneming geleverd, dan eist artikel 7, lid 3 het certificaatnummer van de koper en de hoeveelheden, ten minste 5 jaar bewaard. Je interne registratie moet ook de herkomst van het gas tonen, voor bijlage IX, punt 3.
Neem de handeling mee in de voorbereiding van het jaarverslag
Artikel 26, lid 1, en bijlage IX, punt 3, via het F-gas Portal, uiterlijk 31 maart van het volgende jaar.
Checklist vóór verzending
- De registratie in het F-gas Portal is gevalideerd en actiefArtikel 20, lid 4, punt a), en de slotalinea van dat lid.
- Je weet welke van de drie uitvoersituaties geldtWederuitvoer na het in het vrije verkeer brengen, rechtstreekse uitvoer van artikel 16, lid 2, punt c), of uitvoer van apparatuur.
- De goederen vallen niet onder het verbod van artikel 22, lid 3Schuim, technische aerosolen, stationaire koeling, stationaire airconditioning en stationaire warmtepompen als bedoeld in bijlage IV, bij een GWP van 1 000 of meer.
- Door de invoerende staat gemelde beperkingen zijn gecontroleerdArtikel 22, lid 5, voor koel- en airconditioningapparatuur en warmtepompen.
- De status van het land van bestemming onder het Protocol is bekendArtikel 25, lid 1 noemt 1 januari 2028 voor staten die niet met de toepasselijke bepalingen hebben ingestemd.
- Het etiket past bij de situatieArtikel 12, lid 9 voor rechtstreekse uitvoer, artikel 12, lid 14 voor de quotumvrijstellingsvermelding, artikel 12, leden 3 en 4 voor de rest.
- De gegevens van artikel 23, lid 3, liggen klaar voor de douanePortaalregistratienummer, EORI, nettomassa, goederencode, ton CO2-equivalent.
- De uitvoerder op de douaneaangifte is de geregistreerde ondernemingArtikel 23, lid 2, derde alinea.
- De herkomst van het gas is gedocumenteerdEigen productie, invoer of aankoop bij een andere onderneming in de Unie — het onderscheid dat bijlage IX, punt 3 eist.
- De handeling staat klaar voor het jaarverslagArtikel 26, lid 1, via het portaal, uiterlijk 31 maart.
Veelgestelde vragen
Krijg ik quotum terug als ik ingevoerd gas uitvoer?
Nee. De verordening voorziet niet in teruggave van quotum bij uitvoer. Het quotum hangt aan het in de handel brengen, in artikel 3, punt 6 omschreven als het in het vrije verkeer brengen of de eerste levering binnen de Unie, en bijlage VII bepaalt de maximale hoeveelheden en de berekening van referentiewaarden zonder enig uitvoerkredietmechanisme. De enige uitvoergerelateerde uitzondering is artikel 16, lid 2, punt c), die vóór het in de handel brengen werkt.
Heb ik een aparte uitvoervergunning nodig?
Nee. Artikel 22, lid 1 eist overlegging aan de douane van een geldige, door de Commissie op grond van artikel 20, leden 4 en 5, afgegeven vergunning, en artikel 20, lid 5 zegt dat een geldige registratie in het F-gas Portal op het moment van in- of uitvoer precies die vergunning vormt. Er is geen tweede document aan te vragen.
Is uitvoer van tweedehands apparatuur toegestaan?
Dat hangt af van de apparatuur en het gas. Artikel 22, lid 3 verbiedt vanaf 12 maart 2025 de uitvoer van schuim, technische aerosolen, stationaire koelapparatuur, stationaire airconditioning en stationaire warmtepompen als bedoeld in bijlage IV met gassen vanaf een GWP van 1 000. Uitgezonderd zijn militaire uitrusting en producten die overeenkomstig bijlage IV nog in de Unie in de handel mogen worden gebracht. Artikel 22, lid 4 staat in uitzonderlijke gevallen een individuele afwijking toe, verleend door de Commissie.
Wat gebeurt er met goederen die niet-conform blijken?
Het moment van vaststelling beslist. Artikel 11, lid 1, vierde alinea staat wederuitvoer toe van producten en apparatuur waarvan de niet-naleving vóór het in het vrije verkeer brengen is vastgesteld, en artikel 22, lid 3 is dan niet van toepassing. Omgekeerd verbiedt artikel 23, lid 12, derde alinea de uitvoer van gefluoreerde broeikasgassen van bijlage I, deel 1, waarvoor de niet-naleving na het in het vrije verkeer brengen is vastgesteld.
Vereist tijdelijke opslag registratie?
Artikel 20, lid 4, punt a) sluit tijdelijke opslag, zoals gedefinieerd in artikel 5, punt 17, van Verordening (EU) nr. 952/2013, uitdrukkelijk uit van de activiteiten die voorafgaande registratie vereisen. Ook artikel 22, lid 1 stelt tijdelijke opslag vrij van het vergunningsvereiste. Let wel op artikel 23, lid 2, tweede alinea, dat invoer anders dan het in het vrije verkeer brengen apart behandelt.
Geldt wederuitgevoerd gas als geregenereerd of als nieuw?
Artikel 22, lid 2 zegt alleen dit: in de Unie ingevoerde gefluoreerde broeikasgassen worden als nieuwe gassen beschouwd. Voor de status van geregenereerd of gerecycled gas tellen de etikettering van artikel 12, lid 7 en de definities van artikel 3. Leid de status niet af uit de handelsroute.
Moet ik ook rapporteren bij kleine uitgevoerde hoeveelheden?
Artikel 26, lid 1, eerste alinea koppelt de rapportageplicht aan fluorkoolwaterstoffen of aan hoeveelheden andere gefluoreerde broeikasgassen van meer dan één metrische ton of 100 ton CO2-equivalent in het voorgaande kalenderjaar. Controleer de voor jouw geval geldende formulering in de officiële tekst voordat je concludeert dat je geen plicht hebt; rapportage loopt hoe dan ook via het portaal op grond van artikel 26, lid 9.
Officiële bronnen
De hoofdstukken IV en V van de verordening zijn volledig gelezen in de tekst van het Publicatieblad, samen met de bijlagen VII en IX. Het douanewetboek van de Unie wordt alleen aangehaald waar de verordening er zelf naar verwijst.
Actualiteit van deze pagina en grenzen van de aansprakelijkheid
Deze pagina geeft weer wat de tekst van de verordening over uitvoer zegt, ook waar die tekst iets anders zegt dan doorgaans wordt aangenomen. Zij bevat geen nationale douaneprocedures, bevestigt de status van geen enkel land onder het Protocol en vervangt niet het controleren van de goederencode en van het douaneregime dat voor jouw handeling geldt.
Algemene informatie van EgoLog op basis van de verordening, de uitvoeringsverordening over etikettering en officieel materiaal van de Commissie. Het is geen juridisch en geen douaneadvies.
Bijlage IV en de lijsten van het Protocol kunnen worden gewijzigd. Controleer de geldende tekst en bevestig het toepasselijke regime bij de bevoegde douaneautoriteit voordat je een zending toezegt.